хризоберилл |
Александрит /хувилгаан эрдэнэ/
Александрит нь хризоберилийн нэг тєрєл чулуу юм. Хризоберилл гэдэг vг нь грек хэлнээс алтан берилл /манайд алтан биндэръяа гэж орчуулсан нь ч бий/ гэсэн vг бєгєєд магадгvй анх тvvнийг бериллийн нэг тєрєл гэж vздэг байсан байж мэдэх юм.
Александр 2 хааны тєрсєн єдєр 1834 онд анх нээж олсон болохоор тvvний нэрээр нэрлэгдсэн. Александрит нь шилэн гялгатай улаан, ягаан, улаан–ягаан, єнгєгvй тунгалаг, ногоон, цэнхэр ногоон, шар ногоон, хvрэн, шар зэрэг єнгєтэй байх ба гэрэлд єнгєє хувиргана. /єдєр ногоондуу єнгєтэй байх бол орой улаандуу болж ирдэг/
Моосын шаталбараар хатуулаг нь 8.5. Том хэмжээтэй александрит ховор тохиолдох ба Бразилаас олдсон 8кг, Шриланкаас олж Английн хаадын эрдэнэсийн санд хадгалж буй 313.2 каратын чулуунууд орно. Уралын нуруунаас олборлодог оросын александрит нь арай цэнхэрдvv єнгєтэй байх ба хэмжээгээрээ жижигдvv байдаг.
Александрит мєн АНУ, Мадагаскар, Замби, Мьянма, Австрали, Конго зэрэг газруудад олдсон байна. Тvvний нэг тєрєл болох муурын нvдийг /цимофон/ ємнєд Энэтхэгээс илрvvлсэн байдаг. Хоупын цуглуулганд 37мм-ийн диаметртэй хагас дугуй хэлбэрийн муурын нvд, британийн байгалийн тvvхийн музейд 43 ба 27.5 каратын цейлоноос олборлосон гайхамшигтай 2 александрит бий.
