алмаз

корунд

берилл

молор

шпинель

анар

халтмар

хризолит

циркон

хризоберилл

кварц

опал

саран чулуу

хаш, жадейт

мана, чvнчигноров

гартаам

сувд

шvр

гантиг

боржин

.

Хєєрєг

Уулзан золгохдоо vнэт чулуун хєєргєє зєрvvлж амар мэндээ мэддэг монголчууд бид хєєрєгнийхєє тухай аль зэрэг мэдэх билээ. Энэ тухай хэвлэгдэн гарсан ном, товхимол бараг байхгvйтэй адил бєгєєд ямартаа ч тvvний гарал vvсэл, тvvхийг ярихын тулд хамрын тамхи дэлхий нийтэд хэрхэн тархсан тухай яригдах болдог. Энэ тухай оллоо веб сайтад гарсан байсан нэгэн материал болон тамхины гарал vvслийн талаархи мэдээллийг энд дарж vзнэ vv. Мєн хєєрєг зєрvvлэх ёс заншил, тvvнтэй холбоотой зан vйл, бусад зvйлсийн талаар vл vгvvлэн монгол хєєрєгний тухай зарим санаа бодлоо єчье.
Єєрт олдсон материалуудаас vзэхэд монгол хєєрєг хийц загварын хувьд хятад юм уу бусад улсын хєєрєгнєєс ялгагдах онцлогтой болсон байдаг. Интернетэд байрлуулсан байгаа хятадын болон євєрмонголын музейн vзмэрvvд, vнэт зvйлс цуглуулагчдын цуглуулга, гадаадын дуудлага худалдаанд орсон хєєрєгнvvдийн зургыг харахад ийм сэтгэгдэл аяндаа тєрнє. Монголчууд єєрийн нутагт байдаг хагас vнэт, гоёл чимэглэлийн чулуунуудыг хєєрєг хийхэд єргєн ашигласан байдаг. Yvнд чvнчигноров, гартаам, мана, хаш зэрэг олон тєрлийн чулуунууд орох бєгєєд сvvлийн vед манайд байдаггvй чулууг авчруулан хєєрєг хийлгэх болсон байна. Жишээ нь Якут, Эрхvv, Чит мужийг дамжин урсдаг Чара голын нэрээр нэрлэгдсэн єєр хаана ч байдаггvй чароидаар хийлгэсэн хєєрєгтэй хvний тоо лав хэдэн арваар тогтохгvй.

Монголчууд хєєрєгний толгой єндєр байх тусмаа сайн гэж vзэх бєгєєд ихэвчлэн шvрээр хийнэ. Сайн чанарын шvр нь ховор хаана ч гэсэн vнэ ихтэй байдаг болохоор толгой нь хєєрєгнєєсєє илvv vнэтэй байх нь элбэг. Сvvлийн жилvvдэд манайхны хийж буй хєєрєгний хийц, чанар ихээхэн сайжирсан ба энэ ажилд залуучууд мэрийн ажиллаж байгаа нь сайшаалтай. Сонирхуулахад 1991 онд С.Цэрэнсvрэн гэдэг хvн «Хєєрєг ухах арга» нэртэй бvтээлээр шинэ бvтээлийн улсын бvртгэлд бvртгvvлсэн байдаг юм байна. Томъёолол нь: «Хєєрєг ухах аргын ялгаа нь єнгєлгєєг жигдрvvлэх зорилгоор засч єнгєлсєн хєєрєгний чулуунд алмазны хошуугаар єрємдсєн нvхний голд тєвлєрч, алмазан нударгаар ханыг зvлгэж ваарлан нимгэлнэ.»

Дашрамд дурдахад хvмvvсийн дунд хуучны хєєрєг худалдан авахаасаа илvv шинээр хийлгэн, vр хvvхэддээ євлvvлэх хандлага бий болсон нь дэмжvvстэй зvйл бєгєєд дэлхийн олон оронд vнэт эрдэнийн зvйлсийг бэлгэнд авах юм уу єв залгамжилж авсан тохиолдолд л тэр хvндээ хамгийн сайн нєлєє vзvvлдэг гэсэн яриа байдаг нь оргvй зvйл биш байх аа.

Тус хуудсанд яваандаа олон сайхан хєєргнvvдийн зургыг байрлуулж, хєєрєг бvтээгч дархчуудын танилцуулга, бvтээгдэхvvн зэргийг сурталчлах тєлєвлєгєєтэй байгаа ба энэ талаар та бvхнийг бидэнтэй хамтран ажиллана гэдэгт итгэлтэй байна.